•  
  •  
 

Acta Universitatis Lodziensis. Folia Iuridica

Polish Title

O zakresie podmiotowym prawa pracy z perspektywy koncepcji work-life balance

Abstract

In Poland, a significant number of people employed on a legal basis other than the employment relationship, carry out work in the conditions of economic dependence. On the other hand, there is a departure from the classical model of employee subordination, which is connected with greater independence of employees and is a consequence of the development of atypical forms of employment also within the employment relationship. Taking this into account, it is worth considering how the subjective scope of labour law should be shaped in the future. The social standing of all people for whom work is the basic source of income, and therefore the condition of a good life, is more and more similar, and negative consequences of conflicts between the sphere of professional and private life are equally severe regardless of the legal basis of employment. The social interest therefore requires taking into account some threats accompanying various forms of work done.

Polish Abstract

W Polsce znaczna część osób zatrudnionych na innej podstawie prawnej niż stosunek pracy świadczy pracę w warunkach zależności ekonomicznej. Z drugiej strony następuje odejście od klasycznego modelu podporządkowania pracowniczego, co wiąże się z większą niezależnością pracowników i stanowi konsekwencję rozwoju nietypowych form zatrudnienia także w ramach stosunku pracy. Biorąc to pod uwagę, warto zastanowić się, jak w przyszłości powinien się kształtować zakres podmiotowy prawa pracy. Pozycja społeczna wszystkich osób, dla których praca stanowi podstawowe źródło dochodów, a więc warunek godnego życia, jest coraz bardziej podobna, a negatywne następstwa konfliktów pomiędzy sferą życia zawodowego i prywatnego są tak samo dotkliwe, bez względu na podstawę prawną zatrudnienia. Interes społeczny wymaga więc, aby uwzględnić zagrożenia towarzyszące różnym formom świadczenia pracy.

Keywords

civil law contracts, social security, flexible employment, work-life balance, personal scope of labour law

Polish Keywords

umowy cywilnoprawne, bezpieczeństwo socjalne, elastyczność zatrudnienia, work-life balance, zakres podmiotowy prawa pracy

References

Argyle, Michael. 2004. Psychologia szczęścia. Wrocław: Astrum. Podaję za: Wudarzewski, Grzegorz. 2013. „Satysfakcja z pracy – konceptualizacja pojęcia w świetle badań literaturowych”. Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej we Wrocławiu 5(37): 323–344. http://yadda.icm.edu.pl/yadda/element/bwmeta1.element.desklight-d4cad932-dde1–41f5-be2b-3665269d5811 [dostęp 30.07.2018].

Binniger, Michael. 2014. Work-Life Balance als Chance gegen die demografische Entwicklung: Eine Untersuchung hinsichtlich des gegenwärtigen Fachkräftemangels. Hamburg: Diplomica Verlag. http://han3.lib.uni.lodz.pl/han/ebsco/search-1ebscohost-1com-1002d1d5512d4.han3.lib.uni.lodz.pl/login.aspx?direct=true&db=nlebk&AN=794952&lang=pl&site=eds-live [dostęp 25.06.2017].

Burner, Fabian. 2014. Work-Life Balance: Herausforderungen für die Beschäftigten vor dem Hintergrundent grenzter Arbeit und Handlungs empfehlungen zur besseren Vereinbarkeit von Berufs- und Privatleben. Hamburg: Diplomica Verlag. http://han3.lib.uni.lodz.pl/han/ebsco/search-1ebscohost-1com-1002d1d55127d.han3.lib.uni.lodz.pl/login.aspx?direct=true&db=nlebk&AN=794819&lang=pl&site=eds-live [dostęp 25.06.2017].

Bury, Beata. 2016. „Prawo ojca dziecka niebędącego pracownikiem do realizacji uprawnień rodzicielskich związanych z urlopem macierzyńskim”. Monitor Prawa Pracy 5: 244–249.

Centrum Badania Opinii Społecznej. 2013. Komunikat z badań. Postawy prokreacyjne kobiet. Warszawa: Centrum Badania Opinii Społecznej. https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2013/K_029_13.PDF [dostęp 26.07.2018].

Centrum Badania Opinii Społecznej. 2017. Komunikat z badań. Pełnoletnie dzieci mieszkające z rodzicami. Warszawa: Centrum Badania Opinii Społecznej. https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2017/K_098_17.PDF [dostęp 26.07.2018].

Dzienisiuk, Dorota. 2016. „Bezpieczeństwo socjalne pracowników – między gospodarką a ochroną organizowaną przez państwo”. W Prawo pracy. Między gospodarką a ochroną pracy. Księga jubileuszowa Profesora Ludwika Florka. Red. Monika Latos-Miłkowska, Łukasz Pisarczyk. 85–112. Warszawa: Wolters Kluwer.

Florek, Ludwik. 2003. „Granice liberalizacji prawa pracy”. W Granice liberalizacji prawa pracy. Problemy zabezpieczenia społecznego. Red. Edyta Bielak, Henryk Lewandowski. 9–26. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Gargi, Roy. 2016. „Impact of mobile communication technology on the work-life balance of working woman – a review of discourses”. Journal of Contemporary Management Research 10(1): 79–101. http://han3.lib.uni.lodz.pl/han/ebsco/search-1ebscohost-1com-1002d1dxb115c.han3.lib.uni.lodz.pl/login.aspx?direct=true&db=bth&AN=113644339&lang=pl&site=eds-live [dostęp 25.06.2017].

Garlicki, Lech, Marek Zubik. 2016. „Komentarz do art. 24 Konstytucji”. W Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Tom I. Wyd. II. Red. Leszek Garlicki, Marek Zubik. LEX.

Garlicki, Lech, Sylwia Jarosz-Żukowska. 2016. „Komentarz do art. 66 Konstytucji”. W Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz. Tom II. Wyd. II. Red. Leszek Garlicki, Marek Zubik. LEX.

Główny Urząd Statystyczny. 2014. Sytuacja demograficzna osób starszych i konsekwencje starzenia się ludności Polski w świetle prognozy na lata 2014–2015. Warszawa: GUS. http://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ludnosc/ludnosc/sytuacja-demograficzna-osob-starszych-i-konsekwencje-starzenia-sie-ludnosci-polski-w-swietle-prognozy-na-lata-2014–2050,18,1.html [dostęp 26.07.2018].

Główny Urząd Statystyczny. 2016. Pracujący w nietypowych formach zatrudnienia. Warszawa: GUS. https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/opracowania/pracujacy-w-nietypowych-formach-zatrudnienia,11,1.html [dostęp 26.07.2018].

Godlewska-Bujok, Barbara. 2014. „Prekariat a umowy prekaryjne. Głos w dyskusji”. Praca i Zabezpieczenie Społeczne 9: 2–6.

Góral, Zbigniew. 2015. „O zakresie podmiotowym prawa pracy w Polsce – wybrane uwagi na tle planów rekodyfikacyjnych”. W Przyszłość prawa pracy. Liber Amicorum. W pięćdziesięciolecie pracy naukowej Profesora Michała Seweryńskiego. Red. Zbigniew Hajn, Dagmara Skupień. 317–334. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Lachowska, Bogusława. 2012. Praca i rodzina: konflikt czy synergia? Konflikt i facylitacja między rolami rodzinnymi i zawodowymi – uwarunkowania i znaczenie dla jakości życia kobiet i mężczyzn. Lublin: Wydawnictwo Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Latos-Miłkowska, Monika. 2017. „Zakres podmiotowy urlopów związanych z rodzicielstwem”. W Tendencje rozwojowe indywidualnego i zbiorowego prawa pracy. Księga jubileuszowa Profesora Grzegorza Goździewicza. Red. Marzena Szabłowska-Juckiewicz, Beata Rutkowska, Anna Napiórkowska. 323–339. Toruń: Towarzystwo Naukowe Organizacji i Kierownictwa „Dom Organizatora”.

Lewandowski, Henryk. 2003. „Granice liberalizacji prawa pracy”. W Granice liberalizacji prawa pracy. Problemy zabezpieczenia społecznego. Red. Edyta Bielak. Henryk Lewandowski. 27–34. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Mitrus, Leszek. 2009. „Elastyczność zatrudnienia a stabilność socjalna. Głos w dyskusji”. W Ochrona praw człowieka w świetle przepisów prawa pracy i zabezpieczenia społecznego. Red. Andrzej Marian Świątkowski. 190–194. Warszawa: C.H. Beck.

Patulski, Andrzej. 2009. „Nowe zjawiska na polskim rynku pracy a prawo pracy. Między elastycznością zatrudnienia a bezpieczeństwem socjalnym”. W Ochrona praw człowieka w świetle przepisów prawa pracy i zabezpieczenia społecznego. Red. Andrzej Marian Świątkowski. 175–186. Warszawa: C.H. Beck.

Rączka, Krzysztof. 2009. „Elastyczny czas pracy a bezpieczeństwo socjalne pracowników”. W Ochrona praw człowieka w świetle przepisów prawa pracy i zabezpieczenia społecznego. Red. Andrzej Marian Świątkowski. 167–174. Warszawa: C.H. Beck.

Salwa, Zbigniew. 2002. „Przemiany prawa pracy początku stulecia a jego funkcja ochronna”. W Prawo pracy a wyzwania XXI wieku. Księga jubileuszowa Profesora Tadeusza Zielińskiego. Red. Maria Matey-Tyrowicz, Lesław Nawacki, Barbara Wagner. 295–304. Warszawa: Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich.

Sanetra, Walerian. 2002. „Uwagi w kwestii zakresu podmiotowego kodeksu pracy”. W Prawo pracy a wyzwania XXI wieku. Księga jubileuszowa Profesora Tadeusza Zielińskiego. Red. Maria Matey-Tyrowicz, Lesław Nawacki, Barbara Wagner. 305–317. Warszawa: Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich.

Schnieder, Stefan. 2013, Work Life Balance in Unternehmen: Eine Chance im Wettbewerb um Fachkräfte. Hamburg: Diplomica Verlag. http://han3.lib.uni.lodz.pl/han/ebsco/search-1ebscohost-1com-1002d1d55127d.han3.lib.uni.lodz.pl/login.aspx?direct=true&db=nlebk&AN=794265&lang=pl&site=eds-live [dostęp 25.06.2017].

Sobczyk, Arkadiusz. 2012. „Uwagi na tle art. 66 Konstytucji”. W Wolność i sprawiedliwość w zatrudnieniu. Księga pamiątkowa poświęcona Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej Profesorowi Lechowi Kaczyńskiemu. Red. Michał Seweryński, Jakub Stelina. 285–291. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. 1997, Nr 78, poz. 483 ze zm.).

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (Dz.U. 2018, poz. 917 ze zm.).

Ustawa z dnia 24 lipca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2015, poz. 1268).

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 września 2013 r., II PK 372/12, OSNP 2014/6/80.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r., II PK 81/15, LEX nr 2026397.

First Page

57

Last Page

68

Language

pol

Share

COinS
 
 

To view the content in your browser, please download Adobe Reader or, alternately,
you may Download the file to your hard drive.

NOTE: The latest versions of Adobe Reader do not support viewing PDF files within Firefox on Mac OS and if you are using a modern (Intel) Mac, there is no official plugin for viewing PDF files within the browser window.