•  
  •  
 

Acta Universitatis Lodziensis Folia Litteraria Polonica

Polish Title

O kilku kontekstach powieści Joan Lindsay "Piknik pod Wiszącą Skałą"

Abstract

Joan Lindsay’s novel, Picnic at Hanging Rock , which dates back to mid-1960s enjoys a cult status in Australia. It has been adapted many times, notably by Peter Weir in his film, which – in Europe – is considered a starting point to discuss the meanings of the book; this leads to numerous explicative transgressions departing from the sense of the original work. The pseudo-historic quality of the novel and the counterfeit esoteric epilogue published after Lindsey’s death, which contrast with the realistic quality of the book, further complicate the picture. However, the wide spread interpretative proposals within psychoanalysis and gender studies fail to acknowledge the work as a whole, as they tend to be partial and focus mostly on Weir’s film. Ignoring the postcolonial context, such as the Stolen Generations, as well as mythological determinants (beliefs of Indigenous Australians rather than Mediterranean people) results in stripping the novel from its home culture and, as a consequence, in the flawed or incomplete interpretations. In addition, the film’s metaphysical ambience leads to exaggerated interpretations. The paper aims to unscramble and rearrange interpretations of Lindsay’s work by explicating and exemplifying political, social, symbolic, artistic, genre-related and other contexts. In so doing, the author hopes to refresh the Polish reader’s memory of the novel obscured by Weir’s mosaic.

Polish Abstract

Piknik pod Wiszącą Skałą, napisana w poł. lat sześćdziesiątych powieść Joan Lindsay, jest w Australii dziełem kultowym o wielu interpretacjach. Jedną z nich jest adaptacja filmowa Petera Weira, która – zwłaszcza dla odbiorcy europejskiego – stanowi punkt wyjścia do rozważań o sensach pierwowzoru, co powoduje rozliczne transgresje eksplikacyjne rozmijające się z przesłaniem autentyku. Dodatkowe komplikacje wprowadzają również pseudohistoryczność powieści oraz mistyfikacja: epilog wydany po śmierci Lindsay, którego ezoteryczna treść nie współgra z zasadniczo realistycznym Piknikiem.

Rozpowszechnione propozycje psychoanalityczne czy genderowe nie ogarniają całokształtu dzieła, są zbyt jednostronne i nierzadko dotyczą jedynie filmu Weira. Pomijanie kontekstu postkolonialnego (kwestia Stolen Generations), jak również uwarunkowań mitologicznych (wierzeń Aborygenów a nie kręgu śródziemnomorskiego), sprawia, że powieść zostaje oderwana od jej macierzystego gruntu kulturowego i odbierana jest połowicznie lub błędnie. Aura metafizyczna filmu generuje zaś naddatki interpretacyjne.

Artykuł ma charakter porządkująco-uzupełniający, przywołuje się w nim i dopełnia uzasadnione dziełem Lindsay kwestie dotyczące inicjacji, wskazuje konteksty m.in.: polityczne, obyczajowe, symboliczne, artystyczne, genologiczne. Takie ujęcie sprzyja przypomnieniu polskiemu czytelnikowi powieści, której Weirowska tessera odebrała prymarne znaczenia.

Keywords

Joan Lindsay, Picnic at Hanging Rock

Polish Keywords

Joan Lindsay, Piknik pod Wiszącą Skałą

References

Barrett Donald, Notes and documents: Some correspondence with Joan Lindsay, “Australian Literary Studies” 1989, t. 14, nr 1, s. 104–107.

Bladen Victoria, The Rock and the Void: Pastoral and Loss in Joan Lindsay’s Picnic at Hanging Rock and Peter Weir’s Film Adaptation, “Colloquy” 2012, issue 23, s.159–184.

Bloom Harold, Lęk przed wpływem. Teoria poezji, przeł. Agata Bielik-Robson, Universitas, Kraków 2002.

Ho Elizabeth, Neo-Victorianism and the Memory of Empire, Continuum, London–New York 2012.

Lindsay Joan, Piknik pod Wiszącą Skałą, przeł. Wacław Niepokólczycki, Książka i Wiedza, Warszawa 1991.

Lindsay Joan, The Secret of Hanging Rock, with Commentaries by John Taylor, Yvonne Rousseau and Mudrooroo, ETT Imprint, Port Campbell 2016.

Loder John, Australian Crime Fiction. A Bibliography 1857–1993, D.W. Thorpe, in Association with the National Centre for Australian Studies, Port Melbourne–Victoria 1994.

McCulloch Janelle, Beyond the Rock. The Life of Joan Lindsay and the Mystery of Picnic at Hanging Rock, Bonnier Publishing Australia, Richmond–Victoria 2017.

McKenzie Brett, The Solution to Joan Lindsay’s Picnic at Hanging Rock? https://www.mck.com.au/the-solution-to-picnic-at-hanging-rock/ [dostęp: 17.07.2017].

Mudrooroo [Johnson Colin Thomas], Mitologia Aborygenów, przeł. Mirosław Nowakowski, Dom Wydawniczy Rebis, Poznań 1997.

O’Neill Terrence, Joan Lindsay: a time for everything, “The La Trobe Journal” 2009 May, nr 83, s. 41–55.

Read Peter, The Stolen Generations: The removal of Aboriginal children in New South Wales 1883 to 1969, New South Wales Department of Aboriginal Affairs, Sydney 1981.

Rousseau Yvonne, The Murders at Hanging Rock, Sun Books, Melbourne 1988.

The secret of Hanging Rock. Joan Lindsay’s final chapter with an introduction by John Taylor and a commentary by Yvonne Rousseau, Angus & Robertson Publisher, Sydney 1987.

First Page

225

Last Page

237

Language

pol

Share

COinS
 
 

To view the content in your browser, please download Adobe Reader or, alternately,
you may Download the file to your hard drive.

NOTE: The latest versions of Adobe Reader do not support viewing PDF files within Firefox on Mac OS and if you are using a modern (Intel) Mac, there is no official plugin for viewing PDF files within the browser window.