https://doi.org/10.18778/1505-9057.55.09">
  •  
  •  
 

Acta Universitatis Lodziensis Folia Litteraria Polonica

Polish Title

Tekstowe meandry. “Dziennik 1954” Leopolda Tyrmanda – problem nie tylko filologiczny

Author ORCID Identifier

https://orcid.org/0000-0002-1498-3648 Pachocki Dariusz

Abstract

The Hoover Institution at Stanford University holds the largest collection of manuscripts by Leopold Tyrmand in the world. An analysis of the materials stored at the Hoover Institution provides grounds for dissipating some doubts about the authenticity of his Diary 1954. Today, we are certain that Tyrmand’s work is an original diary that had been written in Poland. However, before it was published, it underwent various modifications (in terms of style, composition, and material). A very important issue is the kind of censorship made by the publishing house. The reading of Tyrmand’s letters proves that not all of the modifications were in accordance with his will, and that not all of them were initiated by him. Moreover, readers of the article will learn some facts about Tyrmand’s creative process and different variants of his works.

Polish Abstract

W Instytucie Hoovera w Palo Alto przechowywana jest największa na świecie kolekcja rękopisów Leopolda Tyrmanda. Analiza tych materiałów daje podstawy do rozwiania pewnych wątpliwości dotyczących autentyczności jego Dziennika 1954. Panuje powszechne przekonanie, iż utwór ten jest oryginalnym dziennikiem, który został napisany w Polsce, co jest zgodne z prawdą. Jednak zanim został opublikowany, przeszedł różnego rodzaju modyfikacje (m.in. stylistyczne i kompozycyjne). Niezwykle ważką kwestią jest charakter zmian, na których zależało przyszłemu wydawcy. Lektura listów Tyrmanda dowodzi, że nie wszystkie modyfikacje były zgodne z jego wolą i że nie wszystkie zostały przez niego zainicjowane.

Keywords

Leopold Tyrmand, textual criticism, Hoover Institution, manuscripts

Polish Keywords

Leopold Tyrmand, rękopisy, Hoover Institution, Dziennik 1954, diarystyka, filologia, cenzura, krytyka tekstu

References

Tyrmand Leopold, Dziennik 1954, manuscript (in the Hoover Institute collections).

Tyrmand Leopold, Dziennik 1954, typescript (in the Hoover Institute collections).

Manuscripts of the letters from Nina Karsov to Leopold Tyrmand (in the Hoover Institute collections).

Mrożek Sławomir, Tyrmand Leopold, W emigracyjnym labiryncie. Listy 1965–1982, introduction, editing, notes by D. Pachocki, afterword by Tadeusz Nyczek, Krakow 2017.

Tyrmand Leopold, Dziennik 1954, London 1980.

Tyrmand Leopold, Dziennik 1954, London 1985.

Tyrmand Leopold, Dziennik 1954, Warsaw 1989.

Tyrmand Leopold, Dziennik 1954, introduction and editing H. Dasko, Warsaw 1995.

Tyrmand Leopold, “Porachunki osobiste”, Kultura 1967, issue 3, pp. 3–39.

Tyrmand Leopold, “Przedmowa”, in: Tyrmand Leopold, Dziennik 1954, Warsaw 1989, pp. 11–12.

Bratkowski Piotr, “Dziennik 1954–1980–1995”, Gazeta Wyborcza 1995, issue 137, p. 7.

Budrowska Kamila, Zatrzymane przez cenzurę. Inedita z połowy wieku XX, IBL PAN, Warsaw 2013.

Czermińska Małgorzata, “Leopold Tyrmand – głos świadka”, Rocznik Towarzystwa Literackiego im. A. Mickiewicza 1993, pp. 77–83.

Dasko Henryk, “Tyrmand, Ameryka, ‘Dziennik’”, in: Odlot malowanego ptaka, Warsaw 2009.

Dasko Henryk, “Wstęp”, in: L. Tyrmand, Dziennik 1954, introduction and editing H. Dasko, Warsaw 1995.

Konwicki Tadeusz, Zorze wieczorne, Alfa, Warsaw 1991.

Kowalczyk Marcin, Tyrmand karnawałowy, Universitas, Krakow 2009.

Kwiatkowska Katarzyna, Gawęcki Maciej, Tyrmand i Ameryka, słowo/obraz terytoria, Gdańsk 2011.

Loth Roman, Podstawowo pojęcia i problemy tekstologii i edytorstwa naukowego, IBL PAN, Warsaw 2006.

Maciąg Krzysztof, “Konwicki kontra Tyrmand czyli o autentyczności ‘Dziennika 1954’”, Dekada Literacka 1993, issue 9, s. 5.

Maruszewski Ryszard, Literatura polska 1939–1991, WSiP, Warsaw 1992.

Niciński Konrad, “Dwie wersje ‘Dziennika 1954’ Leopolda Tyrmanda: wokół problemu tożsamości tekstu”, Pamiętnik Literacki 2006, issue 4, pp. 71–94.

Nowicki Stanisław, Pół wieku czyśćca. Rozmowy z T. Konwickim, Oficyna Wydawnicza, Warsaw 1990.

Piasecki Marcin, “Dwa oryginały. Spór o ‘Dziennik 1954’ Leopolda Tyrmanda”, Gazeta Wyborcza 1995, issue 132, s. 12.

Szejnert Danuta, Intencja autora i interpretacja – między intencją a atencją. Teksty i parateksty, Wydawnictwo UŁ, Łódź 2011.

Sztuka czytania między wierszami. Cenzura w komunikacji literackiej w Polsce w latach 1965–1989, Kamila Budrowska and Maria Kotowska-Kachel (eds.), IBL PAN, Warsaw 2016.

Woźniak Marcel, Biografia Leopolda Tyrmanda. Moja śmierć będzie taka, jak moje życie, Wydawnictwo MG, Warsaw 2016.

Zimand Roman, Wojna i spokój, Polonia Book Found, London 1984.

First Page

165

Last Page

182

Language

eng

Share

COinS
 
 

To view the content in your browser, please download Adobe Reader or, alternately,
you may Download the file to your hard drive.

NOTE: The latest versions of Adobe Reader do not support viewing PDF files within Firefox on Mac OS and if you are using a modern (Intel) Mac, there is no official plugin for viewing PDF files within the browser window.